Beyaz cüceler ve nötron yıldızları başlangıçta soğuk ve donuktur ve sonunda görünmez hale gelirler. Fakat karadelikler daha farklı davranırlar. Hiçbir şey onlardan kaçamaz ve zaten daha başlangıçtan görünmezlerdir.

Bu ölü yıldız közleri yani beyaz cüceler, nötron yıldızları ve karadelikler çevreleriyle etkileşim halindedirler. Çok güçlü çekim kuvvetleri nedeniyle kendilerine yakın olan bütün maddeleri çekerler. Bu çekim de belli bir süre sonra onları tekrar aktif hale getirir ve yeni patlamalara ve dolayısıyla parlamalarına neden olur.

Yeniden Gençleşmek

Beyaz cücelerin, nötron yıldızlarının ve karadeliklerin tekrar gençleşmesi için gerekli şart yıldızlararası kütle transferidir:

• Bunun gerçekleşmesi için beyaz cücenin, nötron yıldızının veya bir karadeliğin çevresinde, zengin hidrojen zarfıyla yörüngesi çok yakın ikinci bir yıldızın bulunması gerekir. Böylece ikinci yıldızdan bizim yıldızımıza kütle transferi gerçekleşir.

Aslında yıldızlararası kütle transferinin detayları gerçekten çok karmaşık faktörlere bağlıdır. Örneğin; iki yıldızın birbirine yakınlığı, kütleleri, ikinci yıldızın zarfının genişliği, manyetik alanlarının varlığı, yoğun yıldızın bir beyaz cüce mi, nötron yıldızı mı veya bir karadelik mi olduğu ve bunlar gibi birçok etmenin varlığı gerekir.

 Akresyon Diski

Birçok kütle transfer sistemlerinde görülen, yoğun yıldızın çevresinde bir akresyon diski (accretion disk) oluşumudur. Bu ise:

• İkinci yıldızdan yoğun yıldıza doğru olan madde akışı direk yoğun yıldıza dökülme şeklinde gerçekleşmez, aksine, gaz yoğun yılıdızın çevresinde yörüngeye girer ve akresyon diskini oluşturur.
  
• Sürtünme maddenin yörüngesel hareketini yavaşlatır, ve bu yavaşlama neticesinde madde, spiral çizerek yoğun yıldıza yönelir.
  
• Bu spiral hareket neticesinde yoğun yıldız çok büyük çekim kuvveti meydana getirir ve akresyon diskini ısıtır.
  
• Yoğun yıldıza son darbe ek enerji kazandırır, yıldızın yüzeyini ısıtır ve bazı örneklerde de tekrar nükleer tepkimeleri tetikler. Eğer yoğun yıldız bir karadelikse doğal olarak bunların yüzeyleri olmadığından ısınma olayı sadece akresyon diski çevresinde gerçekleşir.
  

İkinci yıldızdan yoğun yıldıza madde transferi her zaman biraz önce değindiğimiz gibi gerçekleşmez. İleride değineceğimiz madde transferi yöntemleri:

Geri  İleri
Konulara Dönüş